بازی
نقد بازی پرستندگان کطولو (Worshippers Of Cthulhu)؛ آموزش پرستش یک هیولا

بازی پرستندگان کطولو (Worshippers Of Cthulhu) از جدیدترین بازیهای ژانر استراتژی است. این بازی توسط یک استودیوی مستقل بازی ساخته شده و توسط گروهی دیگر منتشر کرده است. بنابراین محصول کمپانیهای بزرگ نیست. نمرات مردمی بازی در پلتفرم استیم خوب است که نشان میدهد پرستندگان کطولو رضایت نسبی مخاطبان را کسب کرده است. ژانرهای گیمپلی این بازی شامل استراتژی، ایدیولوژیک، اکشن و آموزشی است. ژانرهای سینمایی نیز شامل ماورائی تاریک و درام اجتماعی است.
کطولو (Cthulhu) نام یکی از هیولاهای خداگونه در داستانهای اچ.پی لاوکرفت (H.P Lovecraft) نویسندهی مشهور ژانر وحشت است. تلفظ دقیق این نام مشخص نیست و به عقیدهی بعضی نویسندگان (مثل آلن مور) اساسا نمیتوان تلفظ دقیقی برای این کلمه پیدا کرد. اما مجموعا میتوان گفت کطولو هیولایی ترسناک است که قدرتهای ماورائی عظیمی دارد و با بازوچههای درازش (Tentacle) که شبیه به پا های هشتپا است شناخته میشود.
بازی پرستندگان کطولو در مورد فرقهای از پرستندگان این موجود عجیب و غریب است که رهبری آن را ما بر عهده داریم. این بازی نمونهی خوبی از بازیهای مستقلّ دینی است که با هزینهی بسیار کم (نسبت به آثار پر خرج و معروف) ساخته شده و توانسته رضایت مخاطبان را هم جذب کند. این بازی در استیم بیش از هزار ریویو دارد که اکثر آن مثبت است. در ادامه پس از بررسی عناصر جذابیت در بازی پرستندگان کطولو، به نقد و بررسی محتوای آن خواهیم پرداخت.

عناصر جذابیت در بازی پرستندگان کطولو
بازی پرستندگان کطولو دو نقطهی ضعف و قوت مهم دارد. نقطهی ضعف اصلی بازی به نظر نگارنده، محدود بودن مکانیکهای مبارزهای بازی است. گیمر برای تسلط بر دشمنان یا دفاع در مقابل آنان، جز کاشتن چند برج دیدبانی و به استخدام گرفتن هیولاها، گزینهی دیگری ندارد که باعث میشود تکرارپذیری بازی پایین بیاید. اما مهمترین نقطهی قوت بازی، محتوای آن فضای خاص اثر و محتوای آن است. فضای ماورائی تاریک که در بازی جریان پیدا کرده است تحت تأثیر فضای دینی بازی بوده و باعث میشود علاقمندان به این حال و هوا بازی را بخرند. اینکه گیمر خودش را به جای رییس فرقه ببیند و پرستندگان کطولو را هدایت کند، تجربه عجیب و جدیدی است. در ادامه ابعاد مختلف بازی را نقد و بررسی خواهیم کرد.

پیشرفت با ایمانِ مردم
در بازی پرستندگان کطولو مثل دیگر بازیهای استراتژی، گیمر بایستی برای پیشرفت درآمدی که دارد را هزینه کند. اما اعتبار بازی، سکه و اسکناس و… نیست، بلکه ایمان مردم است که به گیمر اجازه میدهد نیروی نظامی استخدام کند، خانههای جدید بسازد، کسب و کار نو راه بیاندازد و خلاصه در بازی پیشرفت کند. بنابراین «ایمان» در بازی نقش محوری دارد و باید مردم را با ایمان کرد تا نرخ درآمد گیمر بالاتر برود و بتواند بهتر خرج کند. اما ایمان به چه موجودی؟
از ابتدای بازی پرستندگان کطولو متوجه میشویم که ما رئیس یک فرقهی عجیب و غریب هستیم که کطولو را میپرستند و بایستی تمام تلاشمان را بکنیم تا این خدای شیطانی را احضار کنیم! ایمان به کطولو هر چقدر بیشتر شود، گیمر بیشتر پیشرفت میکند و میتواند ابزارهای جدیدی را خریداری کند. بنابراین هم هدف بازی مؤمن کردن مردم به کطولو است و هم مکانیکها و قوانین بازی این هدف را حمایت میکنند.

کسب رضایت کطولو
در طول بازی پرستندگان کطولو گیمر باید رضایت کطولو را جلب کند وگرنه او تمام شهر را نابود خواهد کرد! خطی قرمز در بالای صفحه وجود دارد که کم کم خالی میشود و اگر به انتها برسد، گیمر بازی را میبازد. بنابراین دغدغهی ما کسب رضایت کطولو بوده و البته همزمان ترس از او در دل گیمر جا میگیرد.

تقدیم قربانی به کطولو
گیمر برای آزاد کردن تکنولوژیهای جدید باید به کطولو قربانیهایی را تقدیم کند. بخشی از این قربانیها مربوط به اقلام مصرفی مردم مثل چوب و آهن و خوراکیهای مختلف است که باید به کطولو تقدیم شود. وقتی این اقلام تأیید میشود، کطولو که بسیار بزرگ است از زیر زمین بازوچههایش را میفرستد و همه را برمیدارد که صحنهی ترسناکی است.

بخش دیگری از قربانیها هم قربانی انسانی است! گیمر بایستی برای رشد در بازی و راضی نگه داشتن کطولو، بخشی از مردمش را قربانی کند. در مراسم سوزاندن مردم، بازی سوم شخص میشود و گیمر خودش باید انسانهای بیگناه را آتش بزند. البته اکثر گیمرها انسانهایی با مهارت پایین را آتش میزنند تا نیروهای زبده از بین نروند.
به صورت کلی سیستم قربانی در بازی پرستندگان کطولو ، نوعی اخلاق پاگانیستی را ترویج میکند. گیمر باید برای پیشرفت و حفظ شهرش، به خدای شیطانی و ترسناکی مثل کطولو خراج داده و حتی انسانهای بی پناه را فدای او کند.گیمر در این بازی یاد میگیرد که باید از موجودات شیطانی بترسد و حتی برای پیشرفت کردن به آنها قربانی تقدیم کند.



طلسمات ضد انسانی
در پرستندگان کطولو، مثل دیگر بازیهای استراتژی گیمر بایستی نیروی انسانی را مدیریت کند. پرستندگان کطولو (همان مردم عادی در بازی) در شغلهای مختلفی مثل چوببری، بُتتراشی، معبد، ماهیگیری و… مشغول به کار میشوند. اما میتوان با یک ترفند انسانهای متخصص تربیت کرد. یعنی بعضی افراد در یک حیطه تخصص پیدا میکنند تا مثلا وقتی یک قصاب را در قصابی مامور به کار کنیم، بازدهی آن بالاتر میرود. اما چگونه میتوان متخصص تربیت کرد؟
گیمر بایستی در مکانی خاص متعلق به دین عجیب و غریب کطولو، طلسمات خاصی را بر روی بدن افراد بکشد تا او به واسطهی این طلسم به تخصص برسد! گیمر چاقو به دست میشود و با کشیدن اشکال خاصی با چاقو روی بدن آن فرد (که با درد و نالهی آن انسان همراه است) میتواند به بازدهی بیشتری در تولیداتش برسد! خشونت علیه انسانها تا حدی جلو میرود که گیمر در یک حالت میتواند هر شکلی که دلش میخواهد را با چاقو بر روی بدن آن فرد بکشد و بعد هم عکسش را در بسترهای مجازی (مثل استیم) منتشر کند! بعضی از گیمرهای بازی پرستندگان کطولو تصاویری از کندهکاری بر روی بدن مردم را بر روی استیم منتشر کردهاند که نشاندهندهی جذابیت این موضوع برای گیمرها و البته جا افتادن نگاه ضد انسانی بازی در افراد است.


هیولاها به عنوان نیروی نظامی
بازی پرستندگان کطولو مثل دیگر بازیهای استراتژی بخش مبارزه هم دارد. نیروهای نظامی بازی نه مردم، بلکه هیولاهایی هستند که با قربانی کردن انسانها باید احضارشان کنیم و به وسیله آن ها شهرهای دیگر حملهور شویم. گیمر دائم در حال قربانی انسان برای احضار هیولاها و مبارزه با شهرهای دیگر است. اما چرا به شهر دیگری حمله میکنیم؟ چون آنها کطولو را نمیپرستند! دین کطولو پرستان محور بازی است و تمام مبارزات بازی هم با هدف ترویج آن شکل میگیرد.


چگونه مشرکان جدید جذب میشوند؟
هر چند دقیقه یک بار انسانهای بیشتری به ما پناه میآورند و کم کم ایمان آنها به کطولو را افزایش میدهیم. اما دو روش دیگر هم برای جذب این افراد و گسترش دادن نیروی انسان وجود دارد. اول قربانی برای کطولو و هیولاهای زیردستش است؛ گیمر با ایمان مردم و پیشکش کردن اقلام قیمتی، انسانهای بیشتری را جذب میکند که باز هم در راستای ترویج شرک در بازی است.
روش دیگر نیز حمله به کشتیها یا شهر های دیگر و به اسارت گرفتن مردم است. اسیران در مکانی خاص شکنجه میشوند تا به پرستش کطولو درآیند و گیمر را در مسیر احضار کطولو کمک کنند! وقتی روی مکان شکنجه کلیک میکنیم صدای آه و نالهی مردم را میشنویم. اما برای تربیت بیشتر نیروی کار این شکنجه ها لازم است. نمونهای دیگر از اخلاق مشرکانه که در بازی هر خشونتی علیه انسانها را روا میدارد تا خدای مشرکانه احساس رضایت داشته باشد.

دیالوگها در مسیر ترویج پاگانیسم
طبق رسم همیشگی بازیهای استراتژیک وقتی روی افراد مختلف کلیک میکنیم، خطاب به ما که کاهن اعظم هستیم مطلبی میگویند. دیالوگهایی همچون «آیا صدای خدای ما کطولو را نمیشنوی؟» یا «ما در حال کار کردن برای خدایمان هستیم» یا «ای کاهن اعظم چه دستوری دارید؟» در بازی قرار گرفته تا حس و حال گیمر بیشتر شبیه به یک رئیس فرقهی شیطانی شود. بنابراین در کنار قوانین بازی پرستندگان کطولو ، هدف بازی و حال و هوای هنریاش، تک تک دیالوگها هم در راستای ترویج شرک در بازی قرار گرفته است.

جمعبندی و نتیجهگیری
در مقالهی روش نقد بازی به روش فنی-حکمی گفتیم که بازیها با گیم پلی (شامل قوانین، هدف، چالش و بازخورد) و فرم سینمایی، به صورت ناخودآگاه به گیمر آموزش میدهد.
محور بازی پرستندگان کطولو پرستش یک خدای شیطانی و ترسناک در کنار تبلیغ دینِ این خداست. به همین دلیل ایمان به این موجود محور بازی قرار گرفته و گیمر در سطوح مختلفی که توضیح دادیم آموزش میبیند که برای ایجاد یک شهر و فرهنگ بر پایهی شرک باید چه کارهایی انجام دهد. جنایتهایی همچون شکنجهی انسانها و حتی زنده زنده سوزاندن افراد نیز توسط گیمر در این بازی تجربه میشود. تمام عناصر دینی استفاده شده تا نوعی دین مشرکانه و نه یک دین الهی مورد توجه گیمر قرار بگیرد. در کتاب کابالیسم اساطیری توضیح دادیم که امروزه هزاران دین با محوریت پرستش همین موجودات شیطانی وجود دارد. بازی پرستندگان کطولو با هزینهی کم و کروهی مستقل توانسته آداب و رسوم مشرکانه و ضد انسانی را برای گیمر جذاب جلوه دهد.
گیمر با بازی کردن این اثر مرز بین خیر و شر در ذهنش کمرنگ میشود و تمام عناصری که در ادیان الهی حضور دارند را در این دین شیطانی مییابد. بنابراین مرز بین پرستش شیطان و خدای بینهایت نیز به دلیل حس خوبی که از پرستش کطولو گرفته برایش کمرنگ میشود.




